Met ingang van 1 januari jl. is het UWV wettelijk verplicht om arbeidsongeschiktheid aan pensioenfondsen te melden, zonder dat hiervoor contracten tussen de pensioenfondsen en het UWV worden gesloten. De bedoeling was dat de uitvoering voor pensioenfondsen eenvoudiger zou worden. Maar ondertussen is gebleken dat de nieuwe wetgeving niets zal bijdragen aan het bereiken van dat doel. Op 30 maart jl. werd namelijk de lagere wetgeving gepubliceerd waarin klip en klaar te zien is dat de pensioenfondsen niets hebben aan de wettelijke meldingsplicht. Dit komt omdat een groot deel van de gegevensverstrekking niet onder de wettelijke definitie valt. Hierdoor moeten die gegevens toch nog specifiek worden aangeleverd. Zo blijven de administratieve lasten hoog. Syntrus Achmea vindt de nieuwe wettelijke regeling een gemiste kans. Het moet beter kunnen.
Aanleiding wetgeving
Het kwam veelvuldig voor dat pensioenfondsen niet op de hoogte waren van de arbeidsongeschiktheid van hun deelnemers omdat de arbeidsongeschikte werknemers niet wisten dat zij hun arbeidsongeschiktheid moesten melden bij het pensioenfonds. Hierdoor kwam de melding vaak te laat om nog in aanmerking te komen voor bijvoorbeeld premievrije deelneming. Om hieraan een einde te maken is het UWV met ingang van 2009 verplicht om arbeidsongeschiktheid aan de pensioenfondsen te melden. Een pensioenfonds moest daarvoor wel een contract sluiten met het UWV. Met de huidige wetgeving is beoogd de contracten overbodig te maken.
Pensioenwet brengt geen verbetering voor de praktijk
Op grond van de nieuwe regeling, meldt het UWV alleen welke (gewezen) werknemers een WIA- of WAO-uitkering ontvangen. Daaruit kunnen de nieuwe meldingen worden afgeleid. De periodieke gegevenslevering, waarin alle wijzigingen van de mate van arbeidsongeschiktheid van lopende gevallen zijn opgenomen, vallen echter niet onder de meldingsplicht. Om de verschillende arbeidsongeschiktheidsregelingen te kunnen uitvoeren hebben pensioenfondsen zowel de nieuwe als de periodieke meldingen nodig. Dus zijn er toch nog steeds contracten met het UWV nodig.
Financiering
Een struikelblok bij de huidige discussie is de financiering van de gegevensstroom. Op basis van de wet SUWI moet UWV namelijk alle wettelijk verplichte meldingen gratis verstrekken. De wetgever heeft het UWV verplicht tot melding, maar lijkt daarbij over het hoofd te hebben gezien dat dit bijgevolg ook gratis moet. Het UWV is dus gebaat bij een beperkte meldingsplicht, zodat de kosten van de gegevensstroom via de extra informatie toch gedekt zijn. Er lijkt geen ontkomen aan: voor het verkrijgen van de periodieke gegevens moeten pensioenfondsen nog steeds contracten met het UWV sluiten. De prijs wordt eenzijdig vastgesteld en de tariefstelling is ondoorzichtig. Pensioenfondsen hebben hier met een monopolist te maken. Na het einde van het contract begint het onderhandelen weer opnieuw. Daarbij laat de kwaliteit van de gegevensaanlevering momenteel ook nog te wensen over. Pensioenfondsen en arbeidsongeschikten hebben het nakijken, de wetgever haalt zijn schouders op.
Sluitende wettelijke regeling gewenst
Anders dan de wetgever zelf en de berichtgeving over dit onderwerp willen doen geloven is er dus niets verbeterd. Syntrus Achmea vindt dat de wetgeving beter moet omdat de belangen van de deelnemer daarmee gediend zijn. De oplossing lijkt eenvoudig. Er moet een goed administratief traject wordt opgezet, waarbij niet hoeft te worden onderhandeld over de aard van de gegevensstroom en de kosten daarvan. De wettelijke melding moet alle gegevens omvatten die pensioenfondsen nodig hebben voor een goede uitvoering van hun arbeidsongeschiktheidsregelingen. De verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de gegevens moet duidelijk zijn. Daarnaast moet er een transparante regeling voor de kosten en tarieven komen. Pensioenuitvoerders betalen de kost prijs voor de diensten van het UWV. De kosten worden immers veroorzaakt door de arbeidsongeschiktheidsonderdelen in de pensioenregelingen. Met deze uitgangspunten kan het tot een sluitende wetgeving van dit onderwerp komen die dit voor eens en voor altijd regelt. Het UWV en de pensioenfondsen kunnen dan met de spelregels op tafel op constructieve wijze verder praten over de uitvoeringsdetails. De wetgever moet bedenken hoe die uitgangspunten in de wettelijke structuur worden ingepast.